Maar deze beschrijving klopt niet. Klopt, want dit geldt alleen voor Nederland. Maar wie schrijft het nu over Suriname?

GOUDDELVEN in Suriname

Rijk worden in Suriname? Is er goud te vinden? Allemaal ja, maar je moet er wel erg hard voor werken. Ja hoor, er heerst een soort goudkoorts daar in de groene jungle.
Het is illegaal, maar controle is uiterst moeilijk en een 20-jarige ontwikkeling wordt niet even zo maar ontmanteld. Goudgravers zelf doen het gewoon omdat in Suriname nog alles kan. De ontwikkeling van Suriname kostte geld en het afgeven van consessie's (om goud te delven) was dus in het voordeel van de regering. De situatie in Suriname is niet te vergelijken met die in Nederland. Het donkergroene oerwoud verbergt een heleboel dingen, zoals het onwettig graven naar goud. Degenen die het doen komen voornamelijk uit de buurlanden Frans Guyana en Brazilië, waar het nu verboden is en waar meer controle plaats vindt. Soms, zoals in januari 2010 loopt een conflict echt uit de hand.

Waarom is het verboden? Omdat er, om puur goud te produceren, veel - zo'n 30 ton - gevaarlijk kwik nodig is om het te reinigen. Maar mede een oogluikende toelating van hoge ambtenaren kan het delven van deze vaste vorm van honig gewoon door blijven gaan. Het wordt reeds de Surinaamse goudkust genoemd met als hoofdstad Benzdorp. Vanaf het vliegveld Zorg en Hoop bij Paramaribo vertrekken dagelijks afgeladen vliegtuigen naar het binnenlandse gouddelvers Walhalla. Er is in 2008 al een hoeveelheid van 25 ton aan dit eeuwig durend waardevaste metaal voornamelijk illegaal gewonnen en het gaat maar door. De gezondheid van de bevolking en de ecologie van het oerwoud gaan gevaar lopen door deze productiewijze en de regering mist belastinggeld.

Antino is een simpel vliegveldje in de nabijheid van Benzdorp. Vervolgens komen de lokale handelaren met hun vierwielige quads om de vliegtuigjes van hun lading, waaruit die dan ook bestaat, te ontdoen. Dat het allemaal geen zuivere koffie is, zullen velen wel aanvoelen. Evenals dat men kan vatten dat de lokale betaaleenheid alleen goud is en verder niets.
Maar de Surinaamse regering is bezig e.e.a. met o.a. in beslagnemingen recht te zetten, hetgeen echter tijd en geduld vergt. Maar ja, zonder sancties zijn mensen eigenlijk niet tot anders denken te motiveren. En dat geldt ook in Suriname.

Suriname als Nederlandse kolonie
Suriname is niet zo maar ontstaan. Het was een Nederlandse West-Indische kolonie, door het moederland gezien als nationaal gebied, maar door de kolonie als bezet gebied. In 1941 werden Surinamers verplicht dienst te nemen volgens de schutterijverordening, zonder dat zij daarvoor later erkenning verkregen. Want toen de nazie's in 1940 Nederland binnenvielen, was ook Suriname in staat van oorlog met Duitsland. Bijna alles in Suriname werd gemilitariseerd, nadat op 13 mei 1940 in Suriname de staat van beleg was afgekondigd. Na korte tijd waren een 4500 Surinamers lid van 'Suriname Waakt', waarvan de opleiding werd vericht op Curaçao.
Koningin Wilhelmina had daar een notie van en zegde op 7 dec. '42 tijdens de IIe wereldoorlog Suriname zelfstandigheid toe. Maar, evenals in de Oost, Nederlands-Oost Indië, wilde de kolonie niet wachten op het moment dat het zelfstandigheid aankon. In 1975 werd Suriname een onanfhankelijke natie zonder de bekwaamheid ervoor nog geleerd te hebben.
Tijdens de IIe WO had het met zijn economie in de vorm van de bauxietmijnen e.d. bijgedragen aan de overwinning van het Westen op de nazies. Nederlandse soldaten en Surinaams-Nederlandse vrijwilligers dienden in Suriname als bewakers van Paramaribo en de kustwateren waar nazi-onderzeeboten, U-boten, een gevaar konden vormen, zoals zij dat waren voor de kust van Amerika.

Paramaribo
Het centrum van Suriname is de hoofdstad Paramaribo waar het leeuwendeel van het leven in Suriname speelt zich afspeelt. Deze naam is afgeleid van het woord Parmurbo (stad van de bloemen). De overige delen van het land, tot op wel een aantal uren vliegen afstand, zijn over land soms slecht te bereiken, reden waarom men vaak voor het vliegtuig kiest, dat als retour op een lijnvlucht ca. 500 euro kost. Bij het woordje vliegveld moet men zich in het binnenland niet meer voorstellen dan een open plek in het oerbos. Het land kent door zijn tropische ligging (4° NB), net noordelijk boven de evenaar, slechts twee seizoenen, het droge en het natte regenseizoen. Over het algemeen heerst er daardoor een tropisch regenwoud klimaat.
In Paramaribo zelf is het echter goed toeven. Palmbomen, allemaal laagbouw, veel huizen die nog doen denken aan de 17e eeuwse Nederlandse invloed en kraampjes langs de kant van de straten die u van alles en nog wat - heerlijke dingen - aanbieden.

De nationale voertaal
Omdat de nationale communicatie in het Nederlands verloopt, wordt er een grote behoefte gevoeld aan nieuws in het Nederlands, maar daar kan Suriname zelf nog niet in voorzien. Mede verantwoordelijk voor het blijven van het Nederlands als landstaal is de verspreiding van de Surinaamse bevolking, 485.000 in Suriname zelf, en bijna evenveel in (het oude en vier keer kleinere moederland) Nederland, waarvan Suriname een oud-kolonie is. Surinamers voeren daarom wanneer er ook maar wat in Nederland gebeurt ruggespraak met Nederlandse (Surinaamse) familieleden en vrienden om het naadje van de kous te weten te komen en om niet ongerust te behoeven blijven. Denk bijv. aan de watersnoodramp in Suriname kort geleden.

Het bestuur van Suriname
Suriname (tevens een verwantschapsland) is een presidentiële republiek. De president is het staatshoofd en wordt voor 5 jaar wordt gekozen. Naast staatshoofd en regeringsleider is hij eveneens opperbevelhebber van de strijdkrachten. De president en vice-president vormen met de raad van ministers de regering. De wetgevende macht ligt bij het voor 5 jaar direct gekozen parlement, de Nationale Assemblee. De uitvoerende macht berust bij de president, die door de Verenigde Volksvergadering (een uitgebreid parlement waarin 891 vertegenwoordigers uit de Assemblee, ressort- en districtsraden zitting hebben) wordt gekozen. Administratief is het land verdeeld in 9 districten via de grondwet van 30 september 1987.

Bevordering communicatie
Maar vanuit Nederland is er ook een initiatief ontplooid. Radio Nederland Wereldomroep (RNW, bestaat in april '07 nu 60 jaar en zendt uit in 9 talen) verzorgt niet alleen enkele uren per week over de korte golf voor stemkontakt vanuit Nederland naar Suriname, maar laat in de dorpen te midden van oerwouden ook wereldontvangers aan de inheemse bevolking uitdelen, inclusief batterijen. In Suriname wordt door een enkeling het korte golf signaal ontvangen en op een makkelijker en geluidsvriendelijker fm-band weer uitgestraald, zoals door Radio 10 in Paramaribo. In veel openbare gelegenheden hoort men de Nederlandse berichten uit de Surinaamse luidsprekers schallen.

Het slavernijverleden
In 1869 werd in Nederland de wet op de slavernij aangenomen: slavernij werd verboden en er kwam een einde aan een voor Nederland inktzwarte bladzijde in de geschiedenis. Alle in Suriname in slavernij verkerende inwoners werden vrij, zij werden gewone burgers. Als zij werkten, moesten zij worden betaald. Dit is sumier wat er in werkelijkheid plaats vond. Een nieuwe vorm van slavernij deed daarna zijn intrede: de financiële slavernij. Wanneer je niet over voeldoende geld beschikte, was je arm en kon je dood gaan van de honger. Dit is echter een wereldomvateende slavernij waaraan nog hard gewerkt dient te worden, vooral in Afrika.
Moet Nederland nu aan Suriname excuses aanbieden voor al het leed dat de 17e eeuwse slavernij en de 500.000 personen omvattende slavenhandel heeft veroorzaakt? En moet haar bevolking nu financiëel worden gecompenseerd, genoegdoening worden gedaan? Anno mei 2008 speelt dit een rol, maar het Nederlandse volk vindt merendeels van niet, omdat deze inhumane misstanden te ver terug plaats hebben gevonden. Velen schamen zich wel en ervaren spijt, maar het gebeurde ligt te ver terug in de geschiedenis om nu nog excusus te maken. En drie eeuwen van gezamenlijk optrekken op het wereldtoneel verandert daar niets aan. Misschien hadden Surinamers harder aan de touwtjes moeten trekken, want leed is leed en daar moet een pleister op.

Het journaal
Ook de tv in de vorm van de STVS Journaal speelt een belangrijke rol om het Nederlands in Suriname in stand te houden. Het nieuws wordt altijd ernstig opgevat en in het Nederlands uitgezonden, waardoor nieuwsleesster Ashna Phoelsingh van het Journaal in 2007 een bekende en overal herkende Surinaamse is geworden. Dit nieuws is tevens op Radio 10 te horen en door haar gesproken.

De luchtbrug
De verbinding tussen de twee Surinames, het Nederlandse (doordat na de onafhankelijkheid in '75 nog vijf jaar lang gekozen mocht worden waar men wilde wonen) en het Surinaamse bevolkingsdeel, wordt in het algemeen overbrucht met het vliegtuig. Tot voor kort had de KLM het al> leenrecht op deze route, maar nu heeft ook Martinair een lijn tussen Amsterdam en Paramaribo geopend. Op deze pagina vindt u de logo's van beide luchtvaartmaatschappijen via welke u door kunt klikken. Op het ogenblik kost een enkeltje Paramaribo in de aanbieding ca. €128 bij Martinair en een retourtje KLM komt met €450 daar wel boven uit, althans in december '06. Kennelijk gaan er velen in deze maand naar het warme land, want een vliegtuigstoel boeken lukt maar moeilijk.

Acad. Ziekenhuis Paramaribo
Eind 2008 kannen veel Surinamers weer opgelucht ademhalen. Het Academisch Ziekenhuis van Paramaribo (AZP - moving lives forward) heeft er een centrum voor hart- en longchirugie bij, het nieuwe Thorax Centrum Paramaribo in het universiteitsziekenhuis en eigen Surinaams pewrsoneel. Iedereen kan er terecht. Het centrum werd geopend door de Surinaamse minister van volsgezondheid Celcius Waterberg, nadat er jaren aan was gewerkt. Nu behoeven patienten niet langer naar Nederland uit te wijken, maar kunnen ze in eigen land worden geholpen. Problemen met hart- en vaatziekten zijn in Suriname veel voorkomend, o.a. door erfelijkheid en leefstijl.
Door het regime Bouterse heeft deze vorm van zorg een jarenlange achterstand opgelopen naast de tekorten aan medicijnen. Ook binnenlandse twisten waren debet aan het achterlopende cardiochirurgische zorgmogelijkheid, omdat veel kennis en vakmanschap daardoor naar het buitenland vertrok. En behandeling in Nederland, betaald uit Nederlandse verdragsmiddelen, liep hard achteruit door de politieke situatie in Suriname. Deze is nu weer ten goede gekeerd, nadat men eerst wel naar Maastricht, Breda, Leiden en Duitsland heeft moeten uitwijken. Nu moeten er nog enkele OK's gerealiseerd worden. Maar op het gebied van medische zorg is er een enorme sprong voorwaarts gemaakt in Suriname.

Politieke economie
Wat betreft buitenlandse betrekkingen (politiek) doet Suriname zaken met het verre Oosten, waar landen als bijv. Taiwan bereid is gevonden in Suriname te investeren, een financiëel economische injectie willen geven. Maar dit is tegen de Surinaamse politieke gedachten in, want Taiwan wil dat het als soevereine natie wordt erkend, terwijl Suriname het sinds 1976 als behorend tot China beziet, dus een één-China politiek voert. Een probleem dat meer nationaliteiten onder ogen moeten zien.
Een ander probleem dat het land op moet lossen ligt in de territoriale wateren. Tussen Guyana en Suriname bestond nog een meningsverschil over grensligging tussen de beide landen op het zeeoppervlak van de Atlantische Oceaan, waaronder zich grote hoeveelheden olie en gas zouden bevinden. In september 2007 heeft een VN-tribunaal een uitspraak gedaan en beide landen zouden zich nu gelukkig moeten voelen. De Surinaamse regering in ieder geval.

Een beetje moderne geschiedenis
Op 25 nov. 1975 verscheen, na 300 jaar Nederlands gezag, de constitutionele democratie Republiek Suriname als zelfstandige natie op het wereldtoneel. De vormalige Nederlandse kolonie - vijf keer zo groot als het moederland - is er echter nog niet in geslaagd een goede reputatie op te bouwen. Ook de eerste democratisch verkozen presiden van Suriname Johan Ferrier slaagde er niet in. Het ging moeilijk met het land en enigen ergerden zich daaraan. Na korte tijd kwam er dan ook een (typisch zuid-amerikaanse) staatsgreep en stond het land onder een militaire junta of dictatuur, doordat de z.g. legerleider Bouterse (13/12/'45) de macht had gegrepen op 25 febr. 1980, waarna op acht dec. 1982 een van de zwartste dagen in de Surinaamse geschiedenis begon. Hoezeer de man de macht wenste te behouden bleek wel uit het feit dat hij in de vroege ochtend van negen december van dat jaar vijftien onschuldige Surinamers liet vermoorden, omdat zij tegen een militaire staat en tegen Bouterse zouden zijn. Ze werden eerst gemarteld en daarna gewoon doodgeschoten (de beruchte decembermoorden). Naast de miliairen hebben ook de leden van het junglecommando van Ronny Brunswijk vooral in het oosten van Suriname flink huisgehouden onder de bevolking. Bekend is de slachting in Ndyuka-Moiwana op 29 nov. 1986. In 1987 kwam er na verkiezingen weer een gekozen president. Pres. Ferrier was door de coup van Bouterse naar Nederland gevlucht en verbleef hier, waarna hij in jan. 2010 in Amsterdam overleed, want hij voelde zich toch niet thuis in Suriname en hij meende zelfs dat Nederland een deel van Suriname was.
Diverse bronnen melden dat er deels invloed van Nederlandse origine is geweest voor of bij deze militaire operatie. Een Nederlandse vertegenwoordiger in Suriname zou ten minste medewetend zijn geweest van wat er speelde, terwijl deze persoon het idee een militaire coupe te plegen nooit heeft afgeraden. Wellicht zijn er met hem wel te volgen strategiën besproken. Officiële Nederlandse instanties echter ontkennen iedere betrokkenheid in deze , terwijl de betrokkene voor de machtsgreep het land reeds had verlaten.

Vanaf 1993 normaliseerde het bewind in het land langzamerhand weer. Tot in 2007 - toen in november het proces hiervoor eindelijk tegen de eerste begon - heeft hij kans gezien zich straffeloos te kunnen handhaven, hoewel hij in Nederland reeds bij verstek tot elf jaar celstraf was veroordeeld i.v.m. drugshandel en zich hierdoor niet naar het buitenland kon begeven (hij kon niet aan Nederland worden uitgeleverd als voormalig staatshoofd). Nu ziet de van origine Surinaamse - en (vanaf 2000) tot nov. 2007 juridisch advideur van de Surinaamse regering - advocaat Spong hem veroordeeld, omdat de oprechte Surinaamse rechters Desi Bouterse (62) en 24 medeverdachten zullen geven wat hij zijn slachtoffers heeft onthouden, nl. een eerlijk proces, alhoewel dit hem levenslang in de cel moet brengen. Vreemd genoeg staat een deel van de bevolking nog steeds sympathiek tegenover hem. Maar wat blijkt het toch moeilijk om een goed land met vriendelijk bewoners van een goede leiding te voorzien.

Studeren in Suriname
In Paramaribo staat een 'hogeschool' die Nederlandse diploma's uitreikt. De Hogeschool InHolland geeft sinds 2001 vier economische leergangen in de vorm van HBO-opleidingen in Paramaribo. Er zijn momenteel zo'n 400 studenten, waarvan in 2006 er tientallen een einddiploma ontvangen en vijf dozijn een propedeuse. Deze studenten kunnen vervolgens heel praktisch in Nederland hun opleiding vervolgen.

De Surinaamse werklust
Daar kan nog wel het e.e.a. over gezegd worden. Er zijn er die hard werken en die zodoende het land gaande houden. De werkcultuur in Suriname is echter van het 'rustig maar aan' type. Dit wil ik hierbij nader illustreren. Een zoon van een van mijn kennissen emigreerde naar Suriname, maar door de ziekte heimwee moest hij terug naar Nederland. Daarom bood hij ook zijn auto te koop aan. Een van de geïnteresseerden in de auto kocht de wagen en zei dat hij de volgende dag met het geld zou komen. Maar niet dus. En ook de volgende dagen en weken niet. De dag van vertrek naderde en de auto moest weg en vond een andere koper. Een paar dagen daarna kwam de eerste koper om de auto op te halen. Maar die heb ik al verkocht, je kwam maanden niet opdagen, zei de verkoper hem. Waarop de eerste koper zei: "Maar we hadden toch een afspraak." Tja, het begrip tijd is wetenschappelijk relatief, maar in Suriname ook in de praktijk. Dan is het moeilijk zaken doen en nog moeilijker iets op te bouwen.

Maar Suriname wil meegaan in de vaart der volkeren, het wil het India van Zuid-Amerika worden. Wat betreft de lage lonen in het land zou dat wel kunnen opgaan en kennelijk wonen er volgens kenners ook hoog opgeleiden die het moeilijke werk aankunnen. Ook worden er veel in Nederland opgeleid om daarna in Suriname carriere te gaan maken. In ieder geval wisten De Hypotheker en Agis het land al te vinden, mede door de verbeterde politieke situatie in het land en het feit dat er Nederlands wordt gesproken. In Suriname verdient een medewerker van een van de genoemde bedrijven in een callcenter of als administratieve kracht slechs 300 tot 400 euro per maand. Het IMF, naast bijv. Moody's, voorspellen een economische groei van 7%. Maar ja, een inflatie van 10% in 2008 moet daarbij niet worden vergeten. Ondanks het feit dat Surinamers nu ook computers en mobieltjes gaan en kunnen aanschaffen, moet vooral duidelijk zijn dat iedereen er daar zijn schouders onder moet zetten om er wat van te maken.

- * -